
Jashtëzakonisht të pasura me antioksidantë
Kërpudhat janë të pasura me antioksidantë, përfshirë vitaminën C, polifenole dhe beta glukanë, që ndihmojnë në neutralizimin e radikaleve të lira dhe në mbrojtjen nga sëmundjet. Ato përmbajnë edhe ergotioninë, një aminoacid që përshpejton rinovimin e qelizave dhe rrit prodhimin e kolagjenit, i cili kohët e fundit është bërë edhe përbërës i rëndësishëm në produktet e kujdesit të lëkurës. Gjithashtu, janë të pasura me glutation, “mbreti” i antioksidantëve, që mbron nga stresi oksidativ dhe ndihmon detoksifikimin e mëlçisë.
Mbështetje për sistemin imunitar
Kërpudhat janë tipike për vjeshtën dhe dimrin, të mbushura me antioksidantë që mbështesin imunitetin dhe ndihmojnë kundër sëmundjeve sezonale. Beta glukanët e tyre janë treguar se aktivizojnë qeliza kyçe të imunitetit si makrofagët dhe qelizat vrasëse natyrore, duke përforcuar mbrojtjen e parë të trupit. Hidh një grusht, edhe të thata, në supë dhe ke një “shtysë” ngrohëse dhe antiinflamatore në një tas.
Shumë vitamina të grupit B
Kërpudhat janë burim i mirë i vitaminave të grupit B: një racion mund të japë deri në 20 për qind të nevojave ditore, duke përfshirë biotinën (B7), niacinën (B3) dhe acidin pantotenik (B5), të cilat mbështesin metabolizmin e energjisë, shëndetin e lëkurës dhe funksionin qelizor. Disa lloje përmbajnë edhe sasi të vogla të vitaminës B12, një lëndë ushqyese e rëndësishme për trurin dhe sistemin nervor dhe që shpesh mungon te dietat vegane.
Të pasura me vitaminë D
Ashtu si lëkura jonë, kërpudhat mund të prodhojnë vitaminë D kur ekspozohen ndaj diellit. Vendosi në diell për 15 ose 30 minuta, ose për një orë nëse ke mundësi, dhe nivelet e vitaminës D mund të rriten ndjeshëm, duke i kthyer në një burim të rrallë “bimor” të kësaj vitamine që mbështet kockat, muskujt dhe imunitetin, dhe që lidhet edhe me rregullimin e humorit.
Mbështetje për trurin
Kërpudhat mund të ndihmojnë shëndetin e trurit teksa plakemi. Një studim nga Singapori gjeti se të rriturit që hanin më shumë se dy kupa kërpudha në javë kishin rreth 50 për qind rrezik më të ulët për të zhvilluar dëmtim të lehtë njohës, një gjendje e shënuar nga humbja e kujtesës dhe rënia njohëse, e cila mund t’i paraprijë sëmundjes së Alzheimerit.
Hidratim
Kërpudhat kanë pak kalori, por shumë shije, ndaj janë një zgjedhje e kënaqshme nëse synon të mbash peshë të shëndetshme. Mesatarisht kanë rreth 25 deri 30 kalori për 3.5 ons ose 100 gramë. Porcini të freskëta, për shembull, kanë rreth 26 kalori për 3.5 ons ose 100 gramë. Janë natyrshëm të ulëta në natrium, yndyrë dhe sheqer, dhe përbëhen rreth 90 për qind nga uji, gjë që i bën edhe hidratuese, edhe ngopëse.
Fibër dhe proteina
Kërpudhat përmbajnë beta glukanë, një fibër e tretshme e lidhur me uljen e kolesterolit, përmirësimin e shëndetit të zemrës dhe rregullimin më të mirë të sheqerit në gjak. Ato japin edhe një sasi modeste proteinash, rreth 4 gramë për 3.5 ons ose 100 gramë, gjë që shpjegon pse përdoren shpesh në burgerë vegjetarianë ose si zëvendësues i mishit në supa, gatime në tigan dhe gjellë.
Minerale thelbësore
Kërpudhat ofrojnë një gamë mineralesh thelbësore, përfshirë kaliumin për funksionin e zemrës, muskujve dhe nervave, fosforin dhe kalciumin për shëndetin e kockave, si edhe hekurin dhe squfurin për procese qelizore. Janë veçanërisht të dallueshme për selenin, që mbështet funksionin e tiroides dhe imunitetit, dhe bakrin, një mineral kyç për transportin e oksigjenit dhe prodhimin e kolagjenit, elastinës dhe keratinës, të rëndësishme për lëkurë, flokë dhe thonj të shëndetshëm.
Të mira për zemrën
Falë përbërjeve të tyre antioksiduese dhe antiinflamatore, përfshirë beta glukanët që lidhen me uljen e kolesterolit LDL dhe ergotioninën e lidhur me mbrojtjen kardiometabolike, kërpudhat mund të ndihmojnë në uljen e rrezikut kardiovaskular dhe në mbështetjen e shëndetit të përgjithshëm të zemrës.
Mbështetje për zorrët
Polisakaridet në kërpudha veprojnë si prebiotikë, duke ushqyer bakteret e mira të zorrëve dhe duke ndihmuar ruajtjen e ekuilibrit të mikrobiomës. Praktikisht, të shtosh një grusht edhe kërpudhash bazike të supermarketit në sallata, vezë ose supa dhe tasa me drithëra mund të mbështesë shëndetin e zemrës, imunitetit dhe tretjes, me përfitime që shtrihen edhe te lëkura, flokët dhe thonjtë. Kur këto sisteme mbështeten, përmirësohet edhe mirëqenia e përgjithshme.
