Ramazani është muaji i nëntë i kalendarit islam dhe përfaqëson një nga periudhat më të shenjta për besimtarët myslimanë. Gjatë këtij muaji, miliona myslimanë në mbarë botën agjërojnë nga agimi deri në perëndim të diellit, duke i kushtuar më shumë kohë lutjes, leximit të Kuranit dhe reflektimit personal. Agjërimi konsiderohet akt përkushtimi dhe disipline shpirtërore thelbësore dhe është një nga Pesë Shtyllat e Islamit.
Ky muaj ka një domethënie të thellë: nuk është vetëm heqje dorë nga ushqimi dhe pijet, por edhe një thirrje për solidaritet me ata që vuajnë, për bujari dhe për pastrim të brendshëm.
Kur nis dhe sa zgjat në vitin 2026
Për vitin 2026, Ramazani pritet të nisë mes 18 dhe 19 shkurtit, ndërsa përfundimi parashikohet mes 19 dhe 20 marsit, në varësi të vëzhgimit të hënës së re. Kjo diferencë në data lidhet me mënyrën se si përcaktohet fillimi i muajit: kalendari islam është hënor dhe muajt nisin me shfaqjen e harkut të parë të hënës.
Datat mund të ndryshojnë edhe nga një vend në tjetrin, sipas komuniteteve dhe autoriteteve fetare që e shpallin zyrtarisht fillimin e muajit të shenjtë.
Rregullat e agjërimit: çfarë do të thotë të ndalesh nga agimi në perëndim
Gjatë Ramazanit, agjërimi nënkupton përmbajtje nga ushqimi, pijet dhe qëndrime që në Islam konsiderohen moralisht të papërshtatshme, si shpërthimet e zemërimit apo konfliktet. Çdo ditë nis me syfyrin, vaktin para agimit, i ndjekur nga falja e sabahut. Agjërimi prishet në perëndim me iftarin, një moment bashkimi që shpesh ndahet me familjen ose komunitetin.
Është e rëndësishme të theksohet se jo të gjithë e kanë për detyrim agjërimin: të sëmurët, të moshuarit ose personat me kushte shëndetësore që e bëjnë të vështirë mund të përjashtohen, me mundësinë që t’i kompensojnë ditët e mungura përmes bamirësisë, të quajtur fidya.
Një përkim simbolik: Ramazani dhe Kreshma së bashku
Një nga elementet më domethënëse të këtij viti është përkimi kohor mes Ramazanit dhe Kreshmës së krishterë. Për herë të parë, shumë besimtarë myslimanë dhe të krishterë e jetojnë në të njëjtin interval kohe një periudhë agjërimi, reflektimi dhe lutjeje.
Përtej agjërimit: dimensioni shoqëror dhe njerëzor
Ramazani nuk lidhet vetëm me aspektin shpirtëror ose fetar. Në shumë komunitete, ai është një periudhë kur rriten aktet e bamirësisë dhe forcohen lidhjet shoqërore. Tryezat e iftarit, shpesh të ndara me miq e fqinj, janë momente bashkëjetese dhe hapjeje.
Praktika e përditshme fton edhe në reflektim mbi pabarazitë shoqërore dhe mbi gjendjen e atyre që përballen me urinë ose pasigurinë ushqimore gjatë gjithë vitit. Në këtë kuptim, Ramazani, si edhe tradita të tjera të agjërimit, mbart një mesazh universal empatie ndaj tjetrit.
