Sezoni i gripit 2025 nis me një të papritur: nënlloji më i përhapur i virusit H3N2 nuk është ai që është përfshirë në vaksinën aktuale. Në Japoni dhe në Mbretërinë e Bashkuar po qarkullon një variant tjetër, që mund ta bëjë epideminë më të fortë se pritej. Virologu italian Roberto Burioni bën thirrje për kujdes dhe vaksinim, sidomos te fëmijët.

Gripi në Japoni: nis më herët dhe më agresiv
Sezoni i ri gripal ka filluar ndryshe nga zakonisht. Në Japoni një nga vendet ku vërehen të parat sinjale për të parashikuar çfarë do të ndodhë në hemisferën veriore gripi ka nisur më herët se zakonisht dhe me një intensitet të lartë.

Sistemi i survejimit epidemiologjik në Japoni raporton një rritje shumë të shpejtë të rasteve, deri në më shumë se 20 pacientë për çdo strukturë shëndetësore, çka tregon një qarkullim të fortë të virusit në javët e para të nëntorit.

Raste të rënda tek fëmijët: sinjal alarmi
Situatën e bën më delikate fakti që janë raportuar disa raste encefalopatie gripale tek fëmijët, madje edhe një rast vdekjeje. Bëhet fjalë për një ndërlikim të rrallë, të vështirë për t’u diagnostikuar dhe shpesh e ngatërruar me krizat febrile konvulsive.

Pa studime dhe publikime shkencore është e pamundur të nxirren përfundime të qarta. Megjithatë, sinjalet vijnë nga mjekë dhe klinicistë shumë seriozë, prandaj nuk duhen injoruar.

Edhe Kina, që zakonisht reagon me shpejtësi ndaj shpërthimeve epidemike në vendet fqinje, ka lëshuar një rekomandim për të shmangur udhëtimet drejt Japonisë. Nuk do të thotë domosdoshmërisht rrezik të menjëhershëm për pjesën tjetër të botës, por është një tregues i qartë se situata po merret seriozisht.

Risi virologjike: një H3N2 ndryshe nga ai i vaksinës
Pjesa më e rëndësishme nuk lidhet vetëm me numrin e rasteve, por me natyrën e virusit.

Çdo vit, Organizata Botërore e Shëndetësisë zgjedh cilët variante virale do të përfshihen në vaksinën sezonale, duke u bazuar në qarkullimin global të viruseve. Në shkurtin e kaluar, për komponentin H3N2 u zgjodh një virus i nënklade-s J, që në atë kohë ishte dominues.

Por, në fund të sezonit gripal në hemisferën jugore, doli në pah një variant tjetër, i quajtur nënklada K – një ndryshim që erdhi pas vendimit të OBSH-së dhe prandaj nuk është përfshirë në përbërjen e vaksinës së këtij viti.

Tani, të dhënat nga Japonia dhe Mbretëria e Bashkuar tregojnë se rreth 90% e viruseve të izoluar i përkasin pikërisht nënklade-s K, atij varianti të paparashikuar.

A ka ende vlerë vaksina?
Pyetja e natyrshme është: “Atëherë, çfarë vlere ka vaksina?”

Studimet e para në modele shtazore tregojnë se mbrojtja ekziston, por është më e ulët se sa pritej. Tek furetët e vaksinuar, përgjigjja imunitare ka qenë e ngjashme me atë që shihet zakonisht në fazën e fundit të një sezoni gripal. Janë të dhëna paraprake, që duhen interpretuar me kujdes, por tregojnë se vaksina nuk është e padobishme.

Pika më e rëndësishme lidhet me fëmijët: tek ta, niveli i mbrojtjes duket se është shumë i lartë, çka merr një peshë të veçantë përballë raportimeve nga Japonia. Një mbrojtje e mirë tek të vegjlit mund të:

-ulë rrezikun e komplikacioneve të rënda
-ndihmojë në frenimin e qarkullimit të virusit në përgjithësi

Si duhet ta përballojmë dimrin
Informacionet nga Japonia dhe Mbretëria e Bashkuar tregojnë një skenar që meriton vëmendje. Ka gjasa që gripi këtë dimër të qarkullojë më intensivisht se vitet e fundit.

Por, ajo që dimë deri tani nuk kërkon alarm të verbër, por strategji të qarta:

-vaksinim, sidomos i fëmijëve dhe grupeve në rrezik
-survejim i rregullt i rasteve dhe i varianteve
-reagim sipas të dhënave, jo sipas frikës