“Superfruti” i Lindjes së Largët që po zë vendin e sheqerit

Kur të vjen dëshira për diçka natyralisht të ëmbël, mendja të shkon te molla ose banania. Por prej disa kohësh, nutricionistët po flasin gjithnjë e më shumë për një alternativë që shumë njerëz as e kanë dëgjuar: frutin e murgut, i njohur edhe si monk fruit.

Ky frut vjen nga Kina, ku quhet Luo Han Guo dhe kultivohet tradicionalisht në zona të lagështa të Guangxi-t, në jug të vendit. I përket familjes së kungulloreve, ka formë të rrumbullakët dhe lëkurë të lëmuar jeshile; për nga pamja të kujton një pjepër “mini”, me madhësinë e një kivi. Në kulturën popullore të rajonit njihet si “fruti i jetëgjatësisë” ose “fruti i Budës”, sepse mendohet se ishin murgjit budistë që e kultivuan dhe e përdorën prej shekujsh si kurë popullore për shqetësime të ndryshme, por edhe si ëmbëlsues natyral.

Sot, fruti i murgut është bërë i famshëm sidomos për ekstraktin e tij, i cili përdoret si zëvendësues i sheqerit. Nuk është nga ato produkte që i gjen lehtësisht në çdo supermarket, por nëse të bie në dorë fruti ose ekstrakti i tij, ia vlen ta kesh parasysh.

Çfarë thonë studimet për përfitimet e frutit të murgut
Fruti i murgut përmendet shpesh si burim përbërësish bioaktivë, përfshirë substanca me veprim antioksidues, si edhe molekula që lidhen me proceset metabolike të trupit. Këto elemente, në përgjithësi, shihen si mbështetje për organizmin sepse ndihmojnë në luftimin e stresit oksidativ dhe në balancimin e disa proceseve inflamatore.

Në disa publikime shkencore, theksohet gjithashtu se përbërës të caktuar të frutit mund të ndërveprojnë me mekanizma biologjikë që lidhen me rrezikun e sëmundjeve të ndryshme. Megjithatë, këtu vlen një sqarim i rëndësishëm: kur flasim për ekstraktin si ëmbëlsues, jo gjithmonë është e sigurt që të njëjtat përfitime kalojnë “automatikisht” edhe te produkti i përpunuar, sepse përdoren sasi shumë të vogla dhe përbërja mund të jetë e ndryshme nga fruti i plotë.

Pse konsiderohet një nga alternativat më të mira ndaj sheqerit
Arsyeja kryesore pse fruti i murgut pëlqehet ka të bëjë me dy gjëra praktike:
Së pari, është një opsion me shumë pak kalori (ose pothuajse pa kalori, në varësi të produktit).
Së dyti, përmendet shpesh si ëmbëlsues që nuk shkakton luhatje të mëdha të sheqerit në gjak, ndaj shumë njerëz e përdorin kur përpiqen të kufizojnë sheqernat e shtuara.

Ekstrakti i frutit të murgut gjendet në produkte si kos, ëmbëlsira të pjekura, smoothie, apo si pluhur/granula për kafe dhe çaj. Një plus tjetër që përmendet shpesh është toleranca: disa persona e durojnë më mirë krahasuar me ëmbëlsues të tjerë që mund të japin fryrje ose parehati.

Gjithsesi, edhe këtu rregulli është i thjeshtë: lexo etiketën. Shumë produkte “monk fruit” përzihen me ëmbëlsues të tjerë ose me përbërës shtesë për të arritur shije dhe strukturë më të mirë.

A vlejnë përfitimet e frutit edhe për ëmbëlsuesin?
Kjo është pyetja që e pranojnë edhe vetë specialistët: nuk është gjithmonë e qartë nëse përfitimet e frutit të plotë janë të njëjta me ato të ëmbëlsuesit të nxjerrë prej tij. Ka nevojë për më shumë kërkime, edhe sepse ëmbëlsuesi është shumë i fortë në shije dhe përdoret në sasi minimale, çka mund t’i kufizojë efektet ushqyese.

Por si përfundim praktik, ideja që mbetet është kjo: nëse po kërkon të ulësh sheqerin e shtuar, një alternativë e tillë mund të jetë një zgjedhje e arsyeshme, sidomos kur e përdor me masë dhe brenda një diete të balancuar.

Recetë e thjeshtë: kek i butë me limon, i ëmbëlsuar me frut murgu
Përbërësit
3 vezë
rreth 80 g ëmbëlsues me frut murgu (nëse është tip “1 me 1” si sheqeri)
100 ml vaj i lehtë bimor ose 120 g kos grek natyral
200 g miell i bardhë ose miell bajamesh për version më “low carb”
1 bustinë pluhur pjekjeje
1 limon (lëng + lëkurë e grirë)
1 majë luge kripë
opsionale: pak “sheqer pluhur” dekorues (ose dekor pa sheqer)

Përgatitja
Rrih vezët me ëmbëlsuesin derisa masa të bëhet e hapur në ngjyrë dhe e ajrosur.
Shto vajin (ose kosin), lëngun e limonit dhe lëkurën e grirë, duke e përzier me kujdes.
Përziej miellin me pluhurin pjekës dhe kripën, pastaj shtoje gradualisht te masa.
Hidhe brumin në një tavë rreth 22 cm të shtruar me letër pjekjeje.
Piqe në furrë të parangrohur në 170°C për 35–40 minuta, derisa kunja të dalë e pastër.
Lëre të ftohet dhe, nëse do, dekoroje lehtë sipër.