
Nëse ka një ushqim që shumë njerëz e konsumojnë shpesh, ai është kosi, sidomos ai grek. Zakonisht hahet në mëngjes para yogës apo stërvitjes me pesha, me fruta si manaferrat. Por mes gjithë llojeve të kosit që gjen sot (soje, kokosi, pa yndyrë, tërshëre…), një opsion që shpesh nënvlerësohet del në pah: kosi i dhisë.
Çfarë është kosi i dhisë?
Është kos i përgatitur duke fermentuar qumështin e dhisë. Gjendet lehtë në dyqane ushqimesh “healthy” dhe edhe në markete të zakonshme, ose mund të bëhet në shtëpi me kulturë fermentimi (starter).
Shija/tekstura: zakonisht përshkruhet si kremoz dhe pak i thartë, me një nuancë “tokësore”, pak a shumë si djathi i dhisë. Krahasuar me kosin e lopës, shpesh është më “i fortë” në aromë, më pak i ëmbël, dhe me teksturë më të butë/kremozë.
Përfitimet
1) Për zorrët dhe mikrobiomën
Kosi i dhisë përmban probiotikë (p.sh. lloje Lactobacillus) që lidhen me balancimin e mikrobiomës së zorrëve. Artikulli thekson se kjo mund të ketë ndikim në imunitet dhe mirëqenie të përgjithshme.
2) Për mineralet dhe rikuperimin
Është i pasur me minerale si:
kalcium & fosfor (të rëndësishëm për kockat),
kalium & magnez (të dobishëm për funksionin muskulor dhe rikuperimin pas aktivitetit fizik).
3) Për vitaminat
Kosi i dhisë mund të jetë burim i mirë i:
vitaminës K2 (lidhet me përdorimin e kalciumit nga kockat/ dhëmbët),
vitaminës A (e lidhur me lëkurën dhe rigjenerimin qelizor),
vitaminave B (të rëndësishme për energjinë dhe sistemin nervor).
4) Proteina dhe peptide bioaktive
Përmendet edhe përmbajtja e proteinave/aminoacideve dhe disa peptideve bioaktive që mund të ndihmojnë në “menaxhimin” e inflamacionit.
Kur duhet kujdes
Edhe pse ka më pak laktozë, nuk rekomandohet për:
persona me intolerancë të rëndë ndaj laktozës,
persona me alergji ndaj proteinave të qumështit.
Gjithashtu, si ushqim me yndyrë të ngopur dhe kolesterol, mund të kërkojë kufizim te ata me kolesterol të lartë (sipas këshillës së mjekut).
Dhe si ushqim i fermentuar, mund të japë parehati te persona shumë të ndjeshëm ndaj histaminës.
Burimi: Vogue
